Ana sayfa/Maruz kalma senaryosu (exposure scenario) nedir?
Maruz kalma senaryosu (exposure scenario) nedir?
Maruz kalma senaryosu, bir maddenin üretimden bertarafa kadar hangi koşullarda kullanıldığını ve bu kullanımda insan ile çevrenin nasıl korunacağını anlatan belgedir. Kimyasal güvenlik raporunun en pratik bölümüdür. Çünkü sahadaki çalışma koşullarını doğrudan belirler.

Maruz kalma senaryosu neyi içerir?
- Kullanım tanımı: üretim, formülasyon, endüstriyel, profesyonel veya tüketici kullanımı
- İşlem koşulları: süre, sıklık, sıcaklık, kullanılan miktar
- Risk yönetim önlemleri: kapalı sistem, havalandırma, kişisel koruyucu donanım
- Çevresel salım tahminleri ve arıtma önlemleri
- Maruziyet tahmini ve risk karakterizasyon oranı
Senaryo nasıl oluşturulur?
Önce maddenin tüm kullanımları tedarik zincirinden toplanır. Ardından her kullanım için ölçüm ya da modelleme yoluyla maruziyet tahmin edilir. Sonra bu tahmin, türetilmiş etkisiz düzeyle karşılaştırılır. Oran birin altındaysa kullanım güvenli kabul edilir; değilse önlemler sıkılaştırılır.
Alt kullanıcı için ne anlama gelir?
Alt kullanıcı, güvenlik bilgi formunun ekinde gelen senaryoyu okumak ve kendi koşullarıyla karşılaştırmak zorundadır. Koşullar örtüşüyorsa yapılacak bir şey yoktur. Örtüşmüyorsa tedarikçiden kullanımın eklenmesi istenir. Ayrıntı için alt kullanıcı ve GTZ kanıt dosyası sayfamıza bakın.
Genişletilmiş güvenlik bilgi formu
Senaryolar, güvenlik bilgi formuna ek olarak iletilir ve belge “genişletilmiş” hâle gelir. Böylece zincirdeki her firma aynı bilgiyi görür. Ek ile ana metin çelişirse denetimde sorun çıkar. Bu nedenle güvenlik bilgi formu ile senaryoların aynı veriden üretilmesi gerekir.
Sık yapılan hatalar
Birincisi, senaryoyu gerçek kullanımı sormadan şablondan üretmektir. İkincisi, koruyucu donanımı hesapta varsayıp sahada uygulamamaktır. Üçüncüsü, formülasyon değiştiğinde senaryoyu güncellememektir. Bu üç hata, denetimde en sık karşılaşılan uygunsuzluk gerekçeleridir.
Ne zaman güncellenir?
Kullanım koşulları değiştiğinde, yeni bir kullanım eklendiğinde veya sınıflandırma güncellendiğinde senaryo yenilenir. Tonaj bandı yükseldiğinde de kapsam genişler. Bu nedenle senaryoları yıllık gözden geçirme listenize eklemenizi öneriyoruz.
İlgili sayfalar
Yönetmeliğin resmî tam metni: KKDİK Yönetmeliği — Resmî Gazete.
Sorularınız için ONAY Mühendislik ile iletişime geçin.
Ölçüm mü, modelleme mi?
Maruziyet iki yolla tahmin edilir. Ölçüm, sahada alınan hava ve dermal örneklerle yapılır ve en güvenilir sonucu verir. Modelleme ise standart araçlarla hesaplanır; hızlı ve ucuzdur ama varsayımlara dayanır. Uygulamada çoğu firma modellemeyle başlar, sınırda çıkan senaryolarda ölçüme geçer. Bu yaklaşım hem bütçeyi hem güvenilirliği dengeler.